Jan Mikulicz-Radecki

Historyczna fotografia portretowa Jana Mikulicza-Radeckiego siedzącego w fotelu

Jan Antoni Mikulicz-Radecki, chirurg, pomysłodawca nowych technik operacyjnych i narzędzi chirurgicznych, jeden z pionierów antyseptyki i aseptyki, urodził się 16 maja 1850 r. w Czerniowcach na Bukowinie. Pochodził z rodziny o polsko-austriackich korzeniach. W 1875 r. ukończył studia medyczne na Uniwersytecie Wiedeńskim, a następnie rozpoczął pracę w klinice wybitnego chirurga Theodora Billrotha, którego był uczniem.
W 1882 r. objął Katedrę Chirurgii Uniwersytetu Jagiellońskiego. W czasie pobytu w Krakowie prowadził badania i wprowadzał nowe techniki operacyjne. Opracował m.in. własną metodę pyloroplastyki, znaną jako operacja Heinego-Mikulicza, a także należał do pionierów chirurgicznego leczenia perforowanego wrzodu żołądka. Dużą wagę przywiązywał do zasad aseptyki i antyseptyki.
W 1887 r. został profesorem chirurgii w Królewcu, a trzy lata później objął kierownictwo kliniki chirurgicznej we Wrocławiu. Stworzył tam nowoczesny ośrodek chirurgiczny, w którym rozwijał m.in. chirurgię przewodu pokarmowego, urologię i laryngologię oraz kształcił kolejne pokolenia chirurgów.

Mikulicz-Radecki należał również do pionierów endoskopii. Skonstruował jeden z pierwszych gastroskopów i prowadził badania nad chorobami przełyku oraz żołądka. Interesował się także chirurgią klatki piersiowej. W 1904 r., wspólnie z Ferdinandem Sauerbruchem, uczestniczył w pionierskich doświadczeniach z operacjami w komorze pneumatycznej, przyczyniając się do rozwoju nowoczesnej torakochirurgii.
Był autorem licznych prac naukowych i twórcą własnej szkoły chirurgicznej. Do jego uczniów należeli m.in. Ferdinand Sauerbruch i Walther Kausch. Jego dorobek wywarł znaczący wpływ na rozwój chirurgii europejskiej.

Jan Mikulicz-Radecki zmarł 14 czerwca 1905 r. we Wrocławiu na raka żołądka. Został pochowany na cmentarzu w Świebodzicach, gdzie zachował się jego grób.
Mikulicz-Radecki należał do pionierów nowoczesnej chirurgii. Jego działalność obejmowała rozwój technik operacyjnych, aseptyki i antyseptyki, endoskopii oraz chirurgii przewodu pokarmowego i klatki piersiowej.

Zdjęcie Jana Mikulicza-Radeckiego, wykonane w 1896 r. przez Eduarda van Deldena (atelier: Breslau, Gartenstraße 36). Fot. z archiwum rodzinnego dr Gerdy Hofe; https://placgrunwaldzki.com/dzialania/archiwum-sasiedzkie/felietony/sladami-prof-jan-mikulicza-radeckiego-przez-historie-chirurgii-i-wroclawia/